Vraag: welk inkomen telt voor ziekenfondsgrens?

De inkomensgrens voor het verplichte ziekenfonds ligt in 2002 op ongeveer FL.65.000,-. Maar welk inkomen wordt er bedoeld? Als zelfstandige had ik in 2001 een inkomen dat lager was als FL.65.000,-. Dit inkomen telt in box 1. Daarnaast had ik een inkomen uit vermogen (box 3). In het vorig jaar, 2001, was dit inkomen uit vermogen (gezien de slechte beursresultaten) negatief. Echter, de fiscus zal er vanuit gaan dat ik een (fictief) rendement van 4% zal hebben gemaakt, en zal hierover 30% belasting heffen. Moet in nu verplicht of particulier verzekeren?

R. K. te Almere.

Voor werknemers ligt de ziekenfondsgrens 2002 op bruto 30.700 Euro vast bruto salaris per jaar voorzover dat salaris is vastgesteld op 1 november 2001. Voor wie na 1 januari 2002 in loondienst komt is het vaste salaris bij aanvang van de dienstbetrekking doorslaggevend.

Voor ondernemers ligt de grens een stuk lager, rond de 20.000 Euro gemiddelde winst uit onderneming in de jaren 1998 tot en met 2000; ziekenfondsplicht wordt tijdig vastgesteld door de Belastingdienst met een beschikking.

U schrijft dat u geen werknemer bent maar ondernemer (met een eenmanszaak). U schrijft dat uw inkomen in Box 1 lager is dan dertigduizend Euro, maar niet dat uw winst uit onderneming lager is dan twintigduizend Euro. De kans is daarom klein dat u verplicht in het ziekenfonds moet; u dient uw particuliere ziektekostenverzekering te handhaven. Als ik tijdens een betaald consult uw papieren zie kan overigens blijken dat omstandigheden anders zijn dan ik uit uw vraag begrijp, met mogelijk een andere conclusie als gevolg.

Over uw vermogen maakt u een opmerking die mij duidelijk maakt dat de overheid er onvoldoende in geslaagd is uit te leggen hoe Box 3 werkt. Sinds januari 2001 is voor de heffing van belastingen niet meer relevant of de waarde van uw beleggingen stijgt of daalt. Er wordt per saldo jaarlijks 1,2% inkomstenbelasting geheven over het gemiddelde van de waarde per 1 januari en per 31 december. Hoewel het meestal anders wordt geformuleerd is het voor het begrip het duidelijkste om het er op te houden dat inkomsten (positief of negatief) uit vermogen geen deel meer uitmaken van het belaste inkomen, maar dat de vermogensbelasting is verhoogd van 0,7% naar 1,2% per jaar en nu wordt geheven op het zelfde aanslagbiljet als de inkomstenbelasting. Daalde uw vermogen in de loop van het jaar van 1.000.000 naar 800.000 dan betaalt u voor Box 3 een bedrag van 10.800 belasting, ondanks uw negatieve rendement.