Vraag: kan ik kosten van neveninkomsten aftrekken?Ik ben werkzaam in een full-time dienstbetrekking. Daarnaast ontvang ik (beperkt) inkomsten uit advies en projectactiviteiten en ontvang ik commissies. Per week besteed ik gemiddeld minder dan tien uur aan deze activiteiten. Hiervoor zend ik een factuur aan mijn opdrachtgever. Kan ik de kosten (gebruik privé auto, telefoonkosten, aanschaf pc en software etcetera) voor verwerving van dit inkomen aftrekken bij de aangifte ib of moet ik mij (ook) laten inschrijven bij de KvK en bij de belastingdienst aanmelden als ondernemer? R. de Z. te A. |
Ja, u kunt uw kosten aftrekken; hier hoeft u zich niet voor in te schrijven bij de KvK.
Indien u zelf meent dat uw activiteiten niet structureel zijn, kunt u deze in uw aangifte verantwoorden als neven-inkomsten. De kosten die u maakt kunt u opvoeren als verwervingskosten. Nadeel is echter, dat u te maken heeft met een hoge drempel: de eerste ƒ 3.174 (bedrag 1999) heeft u al als forfaitaire aftrek, die u inlevert indien u feitelijke verwervingskosten wilt aftrekken. Daarom adviseer ik u grondig te beoordelen of het niet mogelijk is uw activiteit te beschouwen als onderneming.
Mensen die een "vrij beroep" uitoefenen in de vorm van een eenmanszaak behoeven zich niet in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel in te schrijven. Dit geldt voor de meeste adviseurs. Inschijven mag overigens wel, kost jaarlijks ƒ 153,46 en wordt genoemd als argument om aan te tonen dat u een onderneming heeft. In de praktijk weegt de Belastingdienst dit argument echter niet.
De Belastingdienst kijkt naar de vraag of u een organisatie van kapitaal en arbeid heeft die winst nastreeft in het maatschappelijk verkeer. Zo ja, dan moet u bij uw aangifte inkomstenbelasting een jaarrekening voegen, waarin u al uw kosten kunt verwerken.
U kunt er in principe op het moment van aangifte nog voor kiezen uw inkomen te verantwoorden als "inkomsten uit onderneming". In sommige ogen verdient dit tijdstip geen schoonheidsprijs, maar het voordeel is dat u op een strategisch moment een openingszet doet in een discussie met de Belastingdienst. Afhankelijk van de wijze waarop uw cijfers gepresenteerd worden kan die discussie soms erg kort zijn: de Belastingdienst laat zich snel overtuigen, bij gebruik van de juiste argumenten.
Bij aftrek van kosten moet u wel letten op geldende normeringen. Heeft u in uw aangifte kosten afgetrokken waarvan bij een controle achteraf blijkt dat u geen recht had op aftrek, dan loopt u het risico dat u de 'bespaarde belasting' alsnog moet betalen, plus een boete. De winst van het inschakelen van professionele adviseurs kan zijn dat de meeste ongelukken voorkomen worden en dat genormeerde aftrekposten niet vergeten worden.
Wilt u aangifte omzetbelasting (volgens het stelsel BTW) doen, dan moet u een nummer (aangevraagd) hebben voordat u kunt factureren. Afhankelijk van uw omzet is BTW aangeven verplicht of voordelig voor u; de Kleine Ondernemers Regeling speelt daar een rol in. Uw aanvraag voor een BTW-nummer moet voorzien zijn van de juiste argumenten, omdat u anders het risico loopt geen nummer te krijgen. Daarom zullen veel klanten uw bedrijf serieuzer nemen indien u BTW factureert. Factureert u BTW, dan bent u verplicht aangifte omzetbelasting te doen.
Nog even over de criteria organisatie, kapitaal, arbeid, maatschappeljk verkeer en winst. In uw geval is duidelijk dat u arbeid verricht en winst nastreeft. Van belang is dat u kapitaal investeert (in een saldo debiteuren en een computer met software) en dat dit blijkt uit uw balans. Pas als u meer dan drie klanten heeft (of nastreeft) kunt u zeggen dat uw bedrijf zich in het maatschappelijk verkeer beweegt. Het criterium organisatie betekent niets anders dan dat er een verband is tussen de andere criteria.
Omdat u werkt als adviseur kunt u nog te maken krijgen met het GAK, dat graag premie ontvangt van alle freelancers. Vervelend aan het GAK is dat dit zich niet bij u meldt, maar bij uw klanten. In principe beschouwt het GAK iedere betaling voor geleverde arbeid als 'verdacht'. Omdat het GAK een soort kaasschaafmethode gebruikt om steeds meer freelancers te verzekeren, is het een kwestie van afwachten hoe lang het duurt voor u aan de beurt bent. Zelf melden en een vrijstelling aanvragen kunt u beter niet doen, omdat die vrijstelling niet (meer) wordt afgegeven en tegelijk wel in kaart wordt gebracht hoe u werkt. Zoekt u naar een structurele beveiliging, dan moet u het zoeken in het factureren van een ruimer deel van een door u begeleid project. U loopt dan wel een groter bedrijfs- en debiteurenrisico, maar uw eigen inkomen behoeft boekhoudkundig door uw opdrachtgever niet als freelance gerapporteerd te worden.
© Jeroen van Rossum, 21 september 1999.